غلبه حقوقیها بر روند نزولی بازار /تعدیل منفی در بزرگترین نماد بورس
بازار سهام پس از ثبت یک هفته نزولی، در نخستین روز معاملاتی این هفته با رشد 249 واحدی (معادل 0.4 درصد) شاخص کل همراه شد. به این ترتیب، بار دیگر شاهد آن بودیم که حمایت سهامداران حقوقی در قیمتهای مناسب سهام موجب رشد شاخص کل شد.
تعدیل شوک منفی
مطابق با آنچه «اقتصادنیوز» پیشبینی کرده بود، شوک منفی که در هفته گذشته شاهد آن بودیم با توجه به شرایط بنیادی بازار سهام نمیتواند دائمی باشد؛ بر این اساس، دیروز رشد شاخص کل سبب شد بار دیگر رقم دماسنج بازار به بیش از مقدار آن در ابتدای سال برسد. نسبت قیمت به درآمد (P/E) حدود 5.3 مرتبهای که احتمالا با برگزاری مجامع (ترافیک مجامع سالانه در ماه آینده خواهد بود) و تقسیم سود نقدی، بیش از این نیز کاهش مییابد موجب افزایش جذابیت قیمتها میشود.
با این حال، حجم و ارزش معاملات روزانه همچنان در سطوح پایینی قرار دارند؛ این موضوع تاکید میکند هنوز موج خوشبینی در بازار شکل نگرفته است و در نتیجه ادامه رشد قیمتها در بازار سهام در هالهای از ابهام قرار دارد. بر این اساس انتظار میرود نوسانات آرام قیمتی را در معاملات این روزهای بورس تهران شاهد باشیم. در واقع، بازگشت قیمتها از سطوحی بسیار پایین، عامل این رشد بوده و سرمایه جدیدی وارد بورس نشده است که بتوان به تداوم رشد قابل توجه قیمتها امیدواری زیادی داشت.
افسار شاخص در اختیار بازیگران عمده
فعالان بازارهای سهام به دو دسته کلی حقیقی و حقوقی تقسیم میشوند. به طور کلی، حقوقیها با توجه به آنکه سرمایه بیشتری در اختیار دارند و از قدرت بالای تحلیل بهرهمند میشوند نقش موثری در تعیین مسیر کلی بورس تهران دارند. به عبارت دقیقتر، حجم بالای نقدینگی در اختیار این گروه از سهامداران و همچنین دنبالهروی که سهامداران حقیقی از حقوقیها دارند سبب میشود تغییرات شاخص کل با حضور سهامداران حقوقی رابطه نزدیکی داشته باشد.
در این خصوص، بررسی «اقتصادنیوز» از عملکرد بازار سهام و بازیگران آن از سال 88 تا پایان 93 نشان میدهد ضریب همبستگی میان تغییرات ماهانه شاخص کل با تغییر مالکیت میان سهامداران حقوقی به حقیقی حدود 50 درصد است. مثبت بودن این نسبت بر وجود رابطه مستقیم تغییرات شاخص با تغییر مالکیت سهامداران تاکید میکند.
همانطور که در نمودار مشاهده میشود، زمانی که شاخص کل با رشد قیمت همراه میشود سهامداران حقوقی به منظور کنترل قیمتها اقدام به فروش بیشتر میکنند (تغییر مالکیت به نفع سهامداران حقیقی و در جهت مثبت نمودار)؛ این همان موضوعی است که در تحلیلهای تکنیکال به عنوان سقف مقاومتی شناخته میشود. از سوی دیگر، در شرایط نزولی بازار، سهامداران حقوقی در نقش خرید حضور فعالتری پیدا میکنند (تغییر مالکیت به نفع حقوقیها و در جهت منفی نمودار) و از قیمتها حمایت میکنند (کف حمایتی در تحلیلهای تکنیکال).
به دنبال خرید (یا فروش) سهامداران عمده بازار، سهامداران خُرد نیز از آنها پیروی کرده و بازار مسیر صعودی (یا نزولی) میگیرد. در شرایط کنونی نیز شاهد این ماجرا هستیم؛ به طوری که در گزارشهای پیشین بارها به حضور سهامداران حقوقی در نقش خریدار اشاره کرده بودیم. به این ترتیب، در شرایط نزولی بازار، سهامداران حقوقی اقدام به خرید قابل توجه سهام کردند و پس از افتهای قابل توجه هفته گذشته، شاهد بازگشت قیمتها به سطوح بالاتر بودیم. این موضوع بر نقش حمایتی این گروه از سهامداران با توجه به رسیدن قیمتها به سطوح مناسب تاکید دارد.
تعدیل منفی در بزرگترین نماد بورس
در بررسی اطلاعات سایت کدال، گزارش هلدینگ پتروشیمی خلیج فارس قابل توجه بود. نماد «فارس» که حدودا 10 درصد ارزش کل بازار را در اختیار دارد، در نخستین پیشبینی خود برای سال مالی منتهی به 31 خرداد 95 میزان سودآوری خود را نسبت به عملکرد سال مالی منتهی به خرداد 94 حدود 12 درصد کاهش داده است. با توجه به رکود نسبی در بازار محصولات پتروشیمی و همچنین کاهش قابل توجه قیمت نفت نسبت به اوج خود در تابستان سال گذشته که با تاخیر به بازار محصولات پتروشیمی منعکس میشود، این کاهش سودآوری دور از انتظار نبود. به طور کلی، بررسی گزارشهای سالانه شرکتها و پیشبینیهای جدید نشان میدهد فضای رکودی و انتظاری که در اقتصاد کشور وجود دارد باعث شده است نمادهای بورسی در عمده موارد نتوانند سودآوری خود را افزایش دهند.
نکته دیگری که در گزارش پیشبینی این شرکت قابل توجه بود، تصمیم هیات مدیره جهت افزایش سرمایه 100 درصدی این شرکت از محل سود انباشته است. فارغ از اثرات این موضوع بر سودآوری «فارس»، دو برابر شدن سرمایه این شرکت سبب میشود ارزش بازار آن نیز رشد قابل توجهی پیدا کند و اثرگذاری آن بر شاخص کل بیش از پیش شود. اگر روند شاخص کل بورس تهران را با روند تغییرات قیمتی نماد «فارس» در یکی، دو سال اخیر (پس از ورود این نماد به بورس) مقایسه کنیم، همبستگی بسیار نزدیکی مشاهده میشود که یکی از انتقادهای وارد بر محاسبه شاخص کل است. در واقع، ارزش بازار شرکت مزبور که فقط 4 درصد سهام شناور آزاد دارد، به صورت کلی در محاسبه شاخص کل لحاظ میشود.
این موضوع سبب میشود، شرکتهایی که از نظر اندازه کلی و نه آن میزانی که در بورس معامله میشود (سهام شناور) بزرگ هستند، اثرگذاری بزرگنماییشدهای بر شاخص کل داشته باشند. پیش از این بارها شاهد آن بودیم که سبدگردانان فعال در بورس با حمایت از این سهام بزرگ، از افت قابل توجه شاخص کل جلوگیری کردند و به نحوی اجازه ندادند افت واقعی در کل بازار سهام مشاهده شود.
از سوی دیگر، در گروه پتروشیمی که بزرگترین گروه فعال در بورس تهران محسوب میشوند، اخباری درباره تعیین نرخ خوراک به گوش میرسد. در این خصوص، عباس شعری مقدم، معاون وزیر نفت از نهایی شدن نرخ خوراک گاز پتروشیمیها تا پایان خردادماه خبر داد. این موضوع میتواند بر بخشی از شرکتهای پتروشیمی که پیش از این اثرات آن توسط «اقتصادنیوز» بررسی شده است اثرگذار باشد.
رشد صنایع در آغاز هفته
در نخستین روز معاملات هفتگی، گروههای بورسی نیز همگام با شاخص کل روند مثبتی را پشت سر گذاشتند. به طوری که از 37 گروه بورسی، 24 صنعت با رشد شاخص همراه شدند. در این میان، محصولات کاغذی، فنی و مهندسی و وسایل ارتباطی به ترتیب با 5.3، 4.6 و 3.8 درصد رشد بهترین عملکرد را داشتند. با این حال، رشد گروههای خودرویی، لیزینگی و بانکها نیز در معاملات روز گذشته قابل توجه است. گروههای مزبور به عنوان شانس نخست رونق در صورت توافق نهایی هستهای محسوب میشوند و هر زمان خوشبینی به مذاکرات هستهای به وجود میآید این گروهها نیز با اقبال همراه میشوند. ![]()
ارسال نظر